ÇİN DEVLET BAŞKANI XI JINPING’İN DAVETİYLE ABD BAŞKANI DONALD TRUMP PEKİN’E GİDİYOR

Çin Dışişleri Bakanlığı, ABD Başkanı Donald Trump’ın Çin Devlet Başkanı Xi Jinping’in daveti üzerine 13-15 Mayıs tarihleri arasında Çin’e resmi ziyaret gerçekleştireceğini duyurdu. Pekin’de yapılacak görüşme, iki ülke arasındaki ilişkilerin seyri ve küresel dengeler açısından uluslararası kamuoyunun odağında bulunuyor.

Uzun süredir devam eden jeopolitik gerilimler ve kırılgan küresel ekonomik toparlanma sürecinin yaşandığı bir dönemde gerçekleşecek zirvenin, Çin-ABD ilişkilerinde istikrarın korunmasına ve uluslararası ortamda öngörülebilirliğin artırılmasına katkı sağlayıp sağlamayacağı yakından takip ediliyor.

“Devlet Başkanları Düzeyindeki Diplomasi İlişkilerin Tonunu Belirliyor”

CGTN’e konuşan uzmanlar, iki ülke arasındaki ilişkilerde liderler düzeyindeki diplomasinin belirleyici rol oynadığını vurguladı. Fudan Üniversitesi Uluslararası Çalışmalar Enstitüsü Dekanı Wu Xinbo, liderler arasındaki temasların ikili ilişkilerin yönünü belirlediğini ifade ederek, “Devlet başkanları düzeyindeki diplomasi ilişkilere tonunu veriyor ve yönünü belirliyor.” dedi.

Christopher Newport Üniversitesi’nden Doç. Dr. Sun Taiyi ise doğrudan liderler arası iletişimin yanlış hesaplamaları azaltmada kritik rol oynadığını belirterek, “Liderler arasındaki doğrudan iletişim belirsizlikleri azaltmaya ve istikrarın öncelik olduğunu göstermeye yardımcı oluyor.” değerlendirmesinde bulundu.

Geçtiğimiz yıl iki liderin telefon görüşmeleri gerçekleştirdiği ve Güney Kore’nin Busan kentinde yüz yüze bir görüşme yaptığı hatırlatıldı. Xi Jinping, Busan’daki görüşmede Trump’a hitaben, “Rüzgârlar, dalgalar ve zorluklar karşısında doğru rotada kalmalı, karmaşık ortamda yönümüzü bulmalı ve Çin-ABD ilişkileri gemisinin istikrarlı şekilde ilerlemesini sağlamalıyız.” ifadelerini kullanmıştı.

Ekonomi ve Ticarette Temaslar Sürüyor

2025 yılından bu yana iki ülke liderinin vardığı stratejik mutabakat doğrultusunda ekonomi ekipleri çeşitli temaslar gerçekleştirdi. Tarafların geniş kapsamlı gümrük tarifesi artışlarına ara verdiği belirtilirken, yeni bir istişare turunun 12-13 Mayıs tarihlerinde Güney Kore’de yapılmasının planlandığı aktarıldı.

Öte yandan, iki ülke arasında halklar arası etkileşimde de yeniden hareketlilik yaşandığı ifade edildi. Nisan ayında Pekin’de düzenlenen Çin-ABD “Ping Pong Diplomasisi”nin 55. yıl dönümü etkinliklerine yüzlerce Çinli ve Amerikalı genç katıldı. Spor ve kültürel değişim programları kapsamında ABD’li gençlik gruplarının Çin ziyaretlerinin de arttığı kaydedildi.

Küresel Ekonomi ve Yönetişim Açısından Kritik Zirve

Uzmanlara göre dünyanın en büyük iki ekonomisi olan Çin ve ABD arasındaki ilişkilerin seyri yalnızca ikili ilişkileri değil, küresel ticaret, tedarik zincirleri ve uluslararası yönetişim mekanizmalarını da doğrudan etkiliyor.

Peterson Enstitüsü Kıdemli Uzmanı Chad Bown, görüşmelerin küresel etkisine dikkat çekerek, “Neredeyse herkes bu sürecin sonucunda pay sahibi.” dedi. Cornell Üniversitesi ekonomisti Eswar Prasad ise zirvenin küresel ticaret ve jeopolitik dengeler açısından önemli sonuçlar doğurabileceğini ifade etti.

Çin Uluslararası Çalışmalar Enstitüsü araştırmacısı Zhang Tengjun, Çin ile ABD arasında daha derin işbirliğinin küresel ekonomik toparlanmaya katkı sağlayabileceğini belirterek, “İkili ilişkilerin seyri dünyanın geleceğiyle yakından bağlantılı.” değerlendirmesinde bulundu.

“Büyük Ülkeler Ortak Sorumluluk Üstlenebilir”

Xi Jinping de Busan’daki görüşmede küresel sorunlara dikkat çekerek, “Dünya bugün birçok zorlu sorunla karşı karşıya. Çin ve ABD büyük ülkeler olarak ortak sorumluluk üstlenebilir ve hem iki ülkenin hem de tüm dünyanın yararı için daha büyük başarılara birlikte imza atabilir.” ifadelerini kullandı.

Çin’in bu yıl APEC’e, ABD’nin ise G20 Liderler Zirvesi’ne ev sahipliği yapacak olması, iki ülke arasındaki koordinasyonun küresel ekonomi ve yönetişim alanında nasıl şekilleneceği konusunda yeni bir test olarak görülüyor.

Xi Jinping’in Şubat ayında Trump ile yaptığı telefon görüşmesinde de ilişkiler için pragmatik bir yaklaşım vurgulanarak, “İki taraf eşitlik, saygı ve karşılıklı fayda anlayışıyla aynı yönde hareket ederse birbirlerinin endişelerini gidermenin yollarını mutlaka bulabilir.” ifadeleri kullanılmıştı.

Kaynak: CUMHA - CUMHUR HABER AJANSI